Türk Fındığı Pazar Payını Kaybediyor: Acil Politika Değişimi Çağrısı

Poyraz Fındık Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Poyraz, Türkiye’nin dünya fındık pazarındaki liderliğinin hızla azaldığını ve sektörün acil bir politika değişikliğine ihtiyaç duyduğunu belirtti. ORDUSİAD toplantısında konuşan Poyraz, yüksek üretim maliyetleri ve bölgesel fiyat eşitsizlikleri nedeniyle Türk fındığı üretiminin sürdürülemez hale geldiğini vurgulayarak, Ordu ve Giresun illerinin ortak bir taleple Cumhurbaşkanı’na başvurması gerektiğini ifade etti.

DÜNYA PAZARINDAKİ KAYIP

Türkiye’nin dünya fındık pazarındaki payı, uzun yıllar yüzde 75 seviyesinde seyrederken, bugün yüzde 60’a gerilemiş durumda. Mustafa Poyraz, bu düşüşün hızla devam ettiğini ve beş yıl içinde pazar payının yüzde 30’a kadar inebileceği uyarısında bulundu. Poyraz’a göre, bu gidişat Türk fındığının bahçeden toplanamaz hale gelmesine yol açacak ve temel neden olarak popülist fiyat politikaları gösteriliyor.

YÜKSEK ÜRETİM MALİYETLERİ VE REKABET

Poyraz, Türkiye’deki fındık üretim maliyetlerinin küresel rakiplerine kıyasla çok yüksek olduğuna dikkat çekti. Amerika’da bir kilogram fındığın maliyeti 1,5 cent iken, Türkiye’de bu rakamın 5 ila 7 cent arasında değiştiğini belirtti. Bu maliyet farkıyla uluslararası piyasada rekabet etmenin imkansız olduğunu ifade eden Poyraz, hatta kendi şirketlerinin Amerika’da arazi kiralayıp fındık üretme planları olduğunu dile getirdi. Küresel fındık üretiminin hızla arttığını da sözlerine ekledi.

BÖLGESEL FİYAT EŞİTSİZLİĞİ VE ORDU-GİRESUN ÇAĞRISI

Mustafa Poyraz, Doğu ve Batı Karadeniz bölgeleri arasındaki verim ve maliyet farklılıklarına rağmen uygulanan tek fiyat politikasının adaletsizliğini dile getirdi. Batı Karadeniz’de dönüm başına 300 kilogram fındık alınırken, Ordu gibi Doğu Karadeniz illerinde bu rakamın 100 kilograma düştüğünü belirtti. Ayrıca, toplama maliyetlerinin Batı Karadeniz’de yüzde 10 iken, Doğu Karadeniz’de yüzde 40’a ulaştığını vurguladı. Poyraz, bu eşitsizliğin giderilmesi için Ordu ve Giresun illerinin bir araya gelerek Cumhurbaşkanı’na ortak bir taleple gitmesi gerektiğini savundu.

ÜRETİCİNİN ZARARI VE FERRERO ETKİSİ

Poyraz, fındık üreticisinin yaşadığı zorlukları kendi deneyimiyle de örneklendirdi. Geçen yıl 80 ton fındık üretmesine rağmen 1 milyon lira zarar ettiğini, bu yıl ise don nedeniyle ürününün tamamen yandığını ifade etti. Bu koşullar altında üreticinin ayakta kalmasının imkansız olduğunu vurguladı. Ayrıca, dünya fındık piyasasının önemli alıcılarından Ferrero’nun, Türkiye’nin pazar payını daha da azaltacak şekilde farklı ülkelerde fındık üretimini teşvik ettiğini belirtti.