Rize Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi öğrenci topluluğu tarafından hazırlanan ve Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından desteklenen “Direnişin İzinde: Harşit Vadisinde Tarih ve Hafıza Yolculuğu” projesi, Harşit Savunması Vakfı’nın öncülüğünde tamamlandı. Giresun’da gerçekleştirilen program, Harşit Direnişi’nin askeri, tarihi ve kültürel önemini gençlerle buluştururken, bölge hafızasının korunması adına dikkat çeken bir adım olarak kayıtlara geçti.
HARŞİT SAVUNMASI İÇİN ANLAMLI BULUŞMA
Giresun ve Gümüşhane sınırlarının ötesinde Harşit temasıyla hazırlanan ilk dış proje olma özelliği taşıyan etkinlik, Tirebolu’da başladı. Üniversiteli gençler ve akademisyenler, Harşit Savunması Vakfı Mütevelli Heyeti üyeleri tarafından karşılandı.
Katılımcıları, Harşit Savunması üzerine tez çalışması bulunan araştırmacı-yazar Adnan Yazıcı ile Tirebolu Orman İşletme Müdürü Mustafa Şen karşıladı. Yerel temsilcilerin ve vakıf üyelerinin de yoğun ilgi gösterdiği program, tarihi bilincin genç kuşaklara aktarılması açısından önemli bir kültür etkinliğine dönüştü.
Projeye RTEÜ’nün tarih, İngiliz dili ve edebiyatı, uluslararası ilişkiler, iktisat, işletme, edebiyat, siyaset bilimi ve denizcilik gibi farklı bölümlerinden öğrenciler katıldı. Gençler, Harşit Vadisi’nin tarihsel atmosferini yerinde görme ve bölgenin Milli Mücadele öncesindeki stratejik önemini uzmanlardan dinleme imkanı buldu.
GENÇLER ŞEHİTLİK VE KALELERİ GEZDİ
Program kapsamında heyet, Harşit Direnişi’nin izlerini taşıyan önemli noktaları ziyaret etti. Harşit Savunması Müze Sahası, Eymür Şehitliği, Şaban Kalesi ve çevresi gezilerek bölgenin Birinci Dünya Savaşı yıllarındaki savunma hattı hakkında bilgiler verildi.
Ziyaretlere RTEÜ Karadeniz Stratejik Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Doç. Dr. Muhammet Yıldız, Prof. Dr. Faruk Özel, Prof. Dr. Ekrem Özkaya, Dr. Münevver Oral Kaba, Dr. Yeliz Usta, Dr. Mehmet Ali Mert, Tirebolu Orman İşletme Müdürü Mustafa Şen, Giresun Orman İşletme yetkilileri ve Güce İlçe Milli Eğitim Müdürü Kahir Al da katıldı.
Rehberler ve uzmanlar eşliğinde yapılan ziyaretlerde, Birinci Dünya Savaşı’nın Kafkas Cephesi’nde Rus birliklerinin Anadolu içlerine ilerleyişini durduran Harşit Direnişi’nin askeri, siyasi ve stratejik boyutu gençlere aktarıldı.
HARŞİT DİRENİŞİ BELGELERLE ANLATILDI
Harşit Savunması Müzesi alanında katılımcılara kapsamlı bir sunum yapan araştırmacı-yazar Adnan Yazıcı, Harşit Vadisi’nin Gümüşhane’den başlayıp Tirebolu’da denize ulaşan yaklaşık 160 kilometrelik önemli bir akarsu havzası olduğunu belirtti.
Yazıcı, 1916 yılından itibaren bölgenin Kafkas Cephesi açısından stratejik bir savunma hattına dönüştüğünü ifade etti. Rus birliklerinin Temmuz 1916’da Gümüşhane’yi işgaliyle başlayan sürecin, Şubat 1918’deki Türk ileri harekatına kadar devam eden çetin bir mücadele dönemini kapsadığını söyledi.
Harşit Çayı’nın Türk birlikleri tarafından adeta bir kırmızı çizgi olarak kabul edildiğini belirten Yazıcı, Rus birliklerinin bu hattın batısına geçmesine izin verilmediğini vurguladı. Bölgenin 3. Ordu bünyesindeki 1. ve 2. Kafkas Kolorduları tarafından savunulduğunu, özellikle Tirebolu ile Kürtün arasındaki hattı müdafaa eden 2. Kafkas Kolordusu ve 37. Tümen’in büyük önem taşıdığını dile getirdi.
497 RESMİ BELGE LİTERATÜRE KAZANDIRILDI
Adnan Yazıcı, yürütülen araştırmalar sonucunda Osmanlı askeri arşivlerinde Harşit Savunması’na ilişkin 497 resmi belgenin tespit edilerek literatüre kazandırıldığını açıkladı.
Bu belgelerin, cephede görev yapan askerlerin zorlu hava koşullarına, yorgunluğa ve imkansızlıklara rağmen vatan savunması için gösterdiği fedakarlığı ortaya koyduğunu belirten Yazıcı, halk hafızasında sözlü anlatılarla yaşayan Harşit Direnişi’nin resmi belgelerle de desteklendiğini ifade etti.
Programda ayrıca Harşit Savunması Vakfı tarafından, RTEÜ Karadeniz Stratejik Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Doç. Dr. Muhammet Yıldız’a vakfın yayını olan “Birinci Dünya Savaşında Harşit Savunması” kitabı takdim edildi.
YENİ ÇALIŞMALAR KİTAPLAŞTIRILACAK
Etkinlik, şehitlik ziyareti ve duaların okunmasıyla sona erdi. Programda, Harşit Savunması’na ilişkin yeni belgelerin yakın zamanda kitaplaştırılarak tarih meraklıları ve akademik çevrelerin istifadesine sunulacağı belirtildi.